Πέμπτη, 28 Ιανουαρίου 2010

ΟΙ ΜΑΥΡΕΣ ΤΡΥΠΕΣ ΣΤΗ ΖΩΗ ΜΑΣ

Οι μαύρες τρύπες ,όρος της Αστροφυσικής  με βαθύ και δύσκολο περιεχόμενο,έχει για τα καλά εισχωρήσει στην καθημερινή μας ζωή.Απειλούμαστε από τη μαύρη τρύπα του δημόσιου χρέους ,από τη μαύρη τρύπα των ελλειμάτων,ο προϋπολογισμός ο ίδιος μια μαύρη τρύπα, πληθαίνουν οι μαύρες τρύπες στα δημόσια έργα,στα κρατικά νοσοκομεία.Η ανεργία από τις μεγαλύτερες μαύρες τρύπες εξαφανίζει κάθε ανθρώπινη αξιοπρέπεια.Όσο για τη παιδεία ,χρόνια τώρα συνιστά μια τεράστια μαύρη τρύπα για πολλά και σπουδαία.
Ασφαλώς υπάρχει και η ελαφρότερη πλευρά αυτής της σκοτεινής -μια μαύρη τρύπα είναι πράγματι  ολοσκότεινη!-εικόνας.
Έτσι ένα κέντρο διασκέδασης ονομάζεται,για λόγους ευνόητους "μαύρη τρύπα " ενώ η "μαύρη τρύπα" μιας καθημερινής εφημερίδας σχολιάζει με ισοπεδωτικό σαρκασμό τα κακώς κείμενα του τόπου.
Με τον ίδιο τρόπο θα μπορούσαμε να μιλήσουμε για μια μαύρη τρύπα στο πολιτικό στερέωμα που καταπίνει με βουλιμία κάθε είδους αξία . Ο κατάλογος με τις μαύρες τρύπες που διαθέτει η χώρα διευρύνεται.Η αλήθεια είναι ότι από καιρό τώρα οι διαδηλώσεις στο κέντρο της αθήνας,οι απεργίες,οι ουρές στις εφορίες καταπίνουν ως μαύρες τρύπες  την υπομονή και το χρόνο των πολιτών.
Οι μαύρες τρύπες αποτελούν μια εκπληκτική ,αναπότρεπτη  πρόβλεψη της Γενικής Θεωρίας της Σχετικότητας .Σύμφωνα με αυτήν, η βαρυτική έλξη που ασκείται ανάμεσα στους πυρήνες σε μια υπερμεγέθη αστρική μάζα -τουλάχιστον τέσσερις φορές όσο η μάζα του Ήλιου-οδηγεί την ύλη σε συντριβή και αυτοαναίρεση.Το βαρυτικό πεδίο που απομένει στη θέση της είναι εξαιρετικά ισχυρό.Έτσι,καταπίνει ότι βρεθεί στη γύρω περιοχή .Ακόμη και το φως δεν μπορεί να δραπετεύσει από τη μαύρη τρύπα,που είναι καταδικασμένη να παραμείνει στο εξής -και για πάντα!-αόρατη.Αν  η Γη ολάκερη συμπιεστεί σε μέγεθος ενός  κερασιού  θα δημιουργηθεί ένα σώμα που θα είναι μια μαύρη τρύπα.Παρά τη συνοπτική αυτή περιγραφή,είναι φανερές οι αναλογίες, όσο και οι διαφορές από τη μεταφορά του επιστημονικού όρου στη κοινωνική και πολιτική πραγματικότητα.Η μαύρη τρύπα είναι εξ ορισμού αόρατο ,και σε μεγάλο βαθμό ακόμα υποθετικό ουράνιο σώμα.Οι μαύρες τρύπες της οικονομίας ή της πολιτικής είναι ευδιάκριτες,και τα ελλείματα από την εξαφάνιση μαζών στη περιοχή τους μετρήσιμα.Από την άλλη, η φυσική προβλέπει ότι καθώς απορροφούνται καινούργιες μάζες, από τη μαύρη τρύπα το μέγεθος της μεγαλώνει.Πράγμα επίσης σύμφωνο με τα συμβαίνοντα στη ελληνική ζωή.Ενώ οι μαύρες τρύπες διαρκώς τροφοδοτούνται με νέους φόρους σε περίοδο λιτότητας το μέγεθος τους διαρκώς αυξάνει,σε αναξιοπιστία, σε υπαλλήλους, σε γραφειοκρατία.
Η αστρική μαύρη τρύπα  προέρχεται από τη παρακμή,κατ ουσία το θάνατο ενός λαμπρού αστεριού.
Αν μάλιστα η μάζα της ελλάδας -συγνώμη του αστεριού -θεωρηθεί πολύ μικρή,οι εναλλακτικές δυνατότητες δεν είναι πολύ αισιόδοξες .Το θνήσκον αστέρι μετατρέπεται σε λευκό νάνο η σε αστέρι νετρονίων.Kαι τα δύο αστρικά σώματα χωρίς λάμψη και δράση, περιφέρονται με  άγνωστο προρισμό στο αχανές.
Σύμφωνα εντούτης με νεώτερες απόψεις, οι μαύρες τρύπες δεν είναι τόσο μαύρες .Εκπέμπουν και  αυτές κάποια ύλη η ακτινοβολία .Το παράδοξο αυτό φαινόμενο αφορά ιδιαίτερα τις αρχέγονες μαύρες τρύπες ηλικίας 20 δισεκατομμυρίων χρόνων και υπάρχουν στο Σύμπαν από τη στιγμή της δημιουργίας του. .Αυτές οι "μινι"μαύρες τρύπες έχουν πολύ μικρή μάζα, υφίστανται διαρκή απώλεια ενέργειας, που προβλέπεται από τη κβαντική μηχανική,και τελικά εξαφανίζονται.
Ενώ αυτές οι μαύρες τρύπες δεν έχουν γίνει αποδεκτές από την επιστημονική σκέψη,στη Ελλάδα υπάρχουν.
Υπάρχουν σε κάθε ελληνικό σπίτι,σε καφενεία χωριών και σε πλατείες,έχουν μέγεθος 14,21 ,24 ιντσών,κι απορροφούν οτιδήποτε, ακόμη και μια φωτεινή σκέψη,που πλησιάζει στον ορίζοντα τους.Χρόνος,αξίες, ανθρώπινη επικοινωνία ,εξαφανίζονται προς ένα αγνωστο εσωτερικό ,που υπακούει σε νόμους όχι οικείους στη επιστήμη αλλά στην αγορά.Αυτές οι ιδιότυπες ελληνικές μαύρες τρύπες εκπέμπουν το χυδαίο η την παραμόρφωση της αλήθειας,την πολιτική ασημαντότητα και τη προώθηση των ασήμαντων.Η ενέργεια που εκπέμπουν αυτές οι μαύρες τρύπες αναλώνεται σε βάρος της ίδιας τους ύπαρξης.Υπάρχει μια συσκευή με το όνομα τηλεκοντρόλ που έχει τη δυνατότητα να μεταπηδά από ένα κανάλι στο άλλο -δηλαδή από μια μαύρη τρύπα στην άλλη .Αυτό το τηλεκοντρόλ έχει ένα κουμπί συνήθως πάνω δεξιά  που εξαφανίζει πλήρως τη μαύρη  τρύπα από τον ορίζοντα μας.Τότε ο άνθρωπος ανακαλύπτει πάλι τους άλλους και τον εαυτό του.Ανακαλύπτει την πραγματική ζωή που μακράν από τις μαύρες τρύπες έχει άλλες πίκρες και περιεχόμενο.

Διασκευή από άρθρο στο περιοδικό Φυσικός Κόσμος του Γιώργου Γραμματικάκη-Καθηγητή Φυσικής στο Πανεπιστήμιο Κρήτης.
Mιχάλης Καρλής

Σάββατο, 23 Ιανουαρίου 2010

Ενεργειακά προβλήματα -Η αλήθεια για τις ανανεώσιμες μορφές ενέργειας

Από την εποχή του χαλκού,όταν ο άνθρωπος άρχισε να χρησιμοποιεί τη φωτιά για να επεξεργαστεί το χαλκό, άρχισε η ρύπανση της ατμόσφαιρας με το αέριο διοξείδιο του άνθρακα που προκαλεί το φαινόμενο του θερμοκηπίου.
Οι ανάγκες για ενέργεια με την ανάπτυξη της τεχνολογίας αυξήθηκαν και φθάσαμε σήμερα να μιλάμε για κλιματική αλλαγή λόγω υπερβολικής ρύπανσης.
Το τέλος της εποχής της παραγωγής ενέργειας από ορυκτά καύσιμα πλησιάζει .
Υπολογίζεται ότι σε 150 χρόνια τα παγκόσμια αποθέματα πετρελαίου,φυσικού αερίου,ορυκτού άνθρακα θα εξαντληθούν.
Στην ενέργεια αυτή οφείλουμε τη σύγχρονη τεχνολογική ανάπτυξη παρ΄όλα αυτά  της έχουμε φορτώσει όλα τα κακά που έχουν συμβεί επί της Γης.
Η ενέργεια αυτή έχει τα εξής πλεονεκτήματα που την έκαναν ανεκτίμητη για την ανάπτυξη του σύγχρονου πολιτισμού.
1)Είναι φθηνή ενέργεια.Ιδιαίτερα το πετρέλαιο από τις αραβικές χώρες σε σχέση με αυτό που εξάγεται υποθαλάσσια.
2)Η μεταφορά της είναι εύκολη, είτε με πετρελαιοφόρα, είτε με αγωγούς.
3)Στο τομέα των μεταφορών είναι σχεδόν αναντικατάστατη.
Χάριν αυτής είχαμε  ανάπτυξη της γεωργίας.
Απολαμβάνουμε το πολύτιμο αγαθό του ηλεκτροφωτισμού και της ηλεκτροκίνησης.
Αναπτύχθηκαν οι  επικοινωνίες των λαών και το διεθνές εμπόριο.
Το μειονέκτημα της είναι η ρύπανση του περιβάλλοντος και κυρίως του αέρα.
Οι οικολογικές οργανώσεις ισχυρίζονται ότι έχει επίδραση στην υγεία και στη ποιότητα ζωής.
Οι ισχυρισμοί αυτοί είναι υπερβολικοί ,διότι από την εποχή  της Βιομηχανικής επανάστασης μέχρι σήμερα  έχει αυξηθεί ο μέσος όρος ζωής.Έχουν λυθεί τα επισιτιστικά προβλήματα,και ο πολίτης απολαμβάνει ενα επίπεδο ζωής  που δεν έχει προηγούμενο στην ιστορία της ανθρωπότητας.Φυσικά  η προσπάθεια του ανθρώπου για τη μείωση της ρύπανσης είναι συνεχής,η άποψη όμως ότι θα κατορθώσουμε να τη μηδενίσουμε είναι ουτοπική,διότι  ο μετασχηματισμός της ύλης οδηγεί αναγκαστικά σε προιόντα χρήσιμα και μή χρήσιμα που τα αποκαλούμε ρύπους.
Υπάρχουν δύο άλλες μορφές ενέργειας που θα μπορούσαν να αντικαταστήσουν τα ορυκτά καύσιμα.
 Η πυρηνική ενέργεια και οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας (φωτοβολταϊκά,αιολική,γεωθερμία,υδροηλεκτρική ενέργεια).
Η πυρηνική ενέργεια είναι εξαιρετικά  αποδοτική, δεν ρυπαίνει το αέρα,αν χρησιμοποιηθεί θα μας απαλλάξει από το αέριο του θερμοκηπίου, συνεπώς δεν θα αντιμετωπίσουμε το φαινόμενο της κλιματικής αλλαγής.
Έχει δυο σοβαρά μειονεκτήματα .
1)Τα πυρηνικά απόβλητα αν δεν αποθηκευθούν αποτελεσματικά ρυπαίνουν μακροχρόνια το έδαφος,το υπόγειο νερό και μέσω της τροφικής αλυσίδας φθάνουν στον άνθρωπο δημιουργώντας καρκίνο.
2)Η πιθανότητα πυρηνικού ατυχήματος είναι εφιαλτική διότι όπως στο Τσέρνομπιλ θα διασκορπιστούν οι ρύποι σε μεγάλη έκταση στη επιφάνεια της Γης.
Οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας έχουν θεοποιηθεί ,έχει δημιουργηθεί η εντύπωση ότι αν χρησιμοποιηθούν η Γη θα γίνει παράδεισος.
Στους πολίτες καλλιεργείται από τους οικολόγους η εντύπωση ότι η ενέργεια από ορυκτά καύσιμα μπορεί να αντικατασταθεί ολοκληρωτικά από ήπιες μορφές ενέργειας.Η άποψη αυτή όπως θα αναφέρω στη συνέχεια δεν μπορεί να πραγματοποιηθεί.Με παρέμβαση των οικολογικών οργανώσεων και διαφόρων οικονομικών συμφερόντων,εμποδίστηκε λαθεμένα στην Ελλάδα η παραγωγή ενέργειας από λιθάνθρακα.Τη στιγμή που η χώρα εισάγει ηλεκτρική ενέργεια και οι ενεργειακές της ανάγκες συνεχώς αυξάνουν.Η χώρα παράγει από ορυκτά καύσιμα περίπου 6000 μεγαβάτ και οι ενεργειακές τις ανάγκες είναι 10.000 μεγαβάτ που καλύπτει από άλλες μορφές ενέργειας και εισαγωγές από τις γειτονικές χώρες.
Σε αυτή τη μορφή ενέργειας έχουν επενδύσει μεγάλα οικονομικά συμφέροντα ,υποστηριζόμενα από οικολογικές οργανώσεις.Στη προπαγάνδα που ασκείται  από τα ΜΜΕ υπερτονίζονται τα πλεονεκτήματα και αποσιωπούνται τα μειονεκτήματα.
Κλασικό μέσο  προπαγάνδας η υπερβολή και η καταστροφολογία,που συνοψίζονται στο μπαμπούλα κλιματική αλλαγή.
Επειδή τα πλεονεκτήματα είναι προφανή, όπως ότι είναι ανεξάντλητες και δεν  ρυπαίνουν άμεσα το περιβάλλον,θα αντιπαραβάλω αυτά που επιμελώς αποκρύπτονται.
1)Δεν μπορούν να χρησιμοποιηθούν κατά αποκλειστικότητα,είναι συμπληρωματική μορφή ενέργειας.Έχουν χαμηλή απόδοση, που εξαρτάται από το γεωγραφικό πλάτος,την εποχή,το κλίμα.Πάντοτε θα πρέπει να υπάρχει ένας κύριος κορμός παραγωγής ενέργειας πχ από άνθρακα η πυρηνική ενέργεια και σε αυτή θα προστίθενται οι ΑΠΕ.
2)Απαιτείται αρκετά μεγάλο αρχικό κόστος εφαρμογής σε μεγάλη επιφάνεια γης.Για αυτό το λόγο δεν μπορούν να εφαρμοστούν σε μεγάλα αστικά κέντρα.
3) Η  παραγωγή της δεν είναι συνεχής εξαρτάται από την ηλιοφάνεια,τη ταχύτητα του αέρα,της βροχοπτώσεις.Η ποσότητα που παράγεται από μια μονάδα είναι από μηδέν μέχρι ένα μέγιστο.
Σε περιπτώσεις που χρειάζεται σταθερή ισχύς δεν μπορεί να χρησιμοποιηθεί.
4)Το πλεόνασμα της αποθηκεύεται σε συσσωρευτές που θα αποτελούν μια μελλοντική μορφή ρύπανσης διότι ανά τακτά χρονικά διαστήματα πρέπει να αντικαθίστανται.
5)Χαρακτηρίζεται πράσινη δεν είναι τόσο πράσινη.Ρυπαίνει και αυτή το περιβάλλον όχι άμεσα αλλά έμμεσα, διότι οι εγκαταστάσεις των ΑΠΕ είναι μεταλλικές κατασκευές.Η παραγωγή μετάλλων είναι ρυπογόνος διότι η επεξεργασία τους απαιτεί υψικάμινο.
6)Στο τομέα των αερομεταφορών και των θαλασσίων μεταφορών δεν μπορεί να χρησιμοποιηθεί.
7)Δημιουργούν προβλήματα στην αισθητική του περιβάλλοντος.Τα ελληνικά νησιά ενώ έχουν μεγάλη ηλιοφάνεια και ισχυρούς ανέμους,η εφαρμογή των ΑΠΕ αντιμετωπίζει την αντίδραση των κατοίκων.
 Δύο λόγοι συνηγορούν στην ανάπτυξη τέτοιων μορφών ενέργειας.
1)Μειώνουν τη ρύπανση του αέρα
2)Επιβραδύνουν την εξάντληση των παγκοσμίων αποθεμάτων  ορυκτών καυσίμων.
Είναι προφανές ότι με το τέλος των αποθεμάτων ορυκτών καυσίμων  η χρήση Πυρηνικής ενέργειας είναι αναπόφευκτη, δεν έχουμε άλλη επιλογή.Τα χρόνια που ακολουθούν πρέπει να λύσουμε τα δύο σοβαρά προβλήματα που ανέφερα ότι θα προκύψουν από τη χρήση της .Είναι αυτονόητο ότι οι Α.Π.Ε θα χρησιμοποιούνται συμπληρωματικά.
Αρθρογράφος του καφενείου που  είχε   προσκληθεί στις ΗΠΑ  στις αρχές Οκτωβρίου, για ενημέρωση σχετικά με την πολιτική των ΗΠΑ  όσον αφορά τις ΑΠΕ, μας ενημέρωσε για την αλλαγή της πολιτικής  των ΗΠΑ από το  Πρόεδρο Ομπάμα.Στο άρθρο αυτό υποστήριξε ότι επειδή οι ΗΠΑ δεν υπέγραψαν τη συμφωνία του Κυότο, η απουσία τους από μια κοινή, παγκόσμια πολιτική αντιμετώπισης της κλιματικής κρίσης, αποκτούσε και έναν χαρακτήρα ηθικής μομφής από τον υπόλοιπο ανεπτυγμένο και αναπτυσσόμενο κόσμο.
Φυσικά η άποψη αυτή  απέχει από την ωμή πραγματικότητα της Αμερικάνικης πολιτικής,που δεν έχει τέτοιες ευαισθησίες.Απλούστατα οι ΗΠΑ μέσα στα πλαίσια του οικονομικού ανταγωνισμού δεν θέλουν να απουσιάσουν από το πάρτυ που μόλις τώρα αρχίζει.
Μ.Καρλής

Σάββατο, 16 Ιανουαρίου 2010

O ΧΡΙΣΤΟΣ ΚΑΙ Ο ΑΙΝΣΤΑΙΝ


Ένα απόγευμα σε ένα από αυτά που τα λένε τηλεσκουπίδια, ήταν καλεσμένος ο πατήρ Tιμόθεος Κιλίφης,  ο παπάς οπαδός της ΑΕΚ που μένει στη Ι.Μ Πεντέλης
Ο Άγιος πατέρας αφού χαριεντίστηκε με τη ξανθιά τηλεπαρουσιάστρια έκανε μια σοφή επισήμανση.
Είπε ότι ο Χριστός είναι ο μοναδικός άνθρωπος ,δεν θυμάμαι καλά αν τον αποκάλεσε άνθρωπο,ο οποίος χώρισε το χρόνο στα δύο.Εννοούσε στη προ Χριστού Εποχή και στη μετά Χριστό Εποχή.
 Προφανώς η επισήμανση αφορούσε μόνο το Χριστιανικό κόσμο.
Έκανα τη σκέψη οτι ο Αϊνστάιν έκανε κάτι ανάλογο,χώρισε το χρόνο στα δύο,στη προ Αϊνστάιν εποχή και στη μετά Αινστάιν εποχή,για όλο το κόσμο ,το Μουσουλμανικό,  το Βουδιστικό ,τον Ινδουιστικό και φυσικά και το Χριστιανικό.
Στη προ Αϊνστάιν εποχή η ανθρώπινη σκέψη καθοδηγούμενη από τη καθημερινή εμπειρία είχε δημιουργήσει αυτό που αποκαλούμε στη Μηχανική, Νόμους του Νεύτωνα, που ερμηνεύουν τις κινήσεις των σωμάτων και τις αιτίες που τις προκαλούν.Με τους Νόμους του Νεύτωνα ερμηνεύτηκαν οι κινήσεις των ουρανίων σωμάτων.
Σε γενικές γραμμές η Νευτώνεια άποψη για τη φύση ήταν η εξής.
1)Στη φύση δεν αρέσουν οι βίαιες μεταβολές στη κίνηση, προτιμά να μένει αδρανής.(Πρώτος Νόμος)
2)Το μήλο πέφτει κάτω από τη μηλιά, όχι γιατί το θέλει όπως έλεγε ο Αριστοτέλης ,αλλά γιατί το τραβάει από απόσταση η Γη.Οι βαρυτικές δυνάμεις είναι ανάλογες των μαζών, εξαρτώνται από την απόσταση των μαζών και μεταδίδονται ακαριαία .
Τα σώματα τα μετακινούν δυνάμεις, όσο ποιό μεγάλες είναι τόσο ποιό γρήγορα κινούνται.
Τα σώματα με μεγάλη μάζα θέλουν μεγαλύτερη δύναμη να μετακινηθούν.(Δεύτερος Νόμος)
3) Σε κάθε δράση  υπάρχει μια ίση και αντίθετης φοράς αντίδραση.(Τρίτος Νόμος)
Ο χρόνος,η μάζα,το μήκος  είναι μεγέθη αμετάβλητα για  όλους τους παρατηρητές στα κινούμενα και μη συστήματα.
Στο τομέα της Ηλεκροδυναμικής και της Οπτικής, ο Maxwell  είχε μελετήσει τα ηλεκτρομαγνητικά κύματα(πχ ραδιοφωνικά κύματα)  και είχε διατυπώσει τις περίφημες εξισώσεις που φέρουν το όνομα του.Ο Νεύτωνας είχε δηλώσει ότι οι φωτεινές πηγές εκπέμπουν σωματίδια .Αλλά η επικρατούσα άποψη  ήταν ότι το φως είναι ηλεκτρομαγνητικό κύμα.
 Τα κύματα για να διαδοθούν χρειάζονται ενα μέσο διάδοσης,όπως πχ τα θαλασσινά κύματα διαδίδονται στο νερό και ο ήχος  στον αέρα.Δεν μπορούσαν να διανοηθούν ότι το φως μπορεί να διαδοθεί στο κενό.
Η ηλεκτρομαγνητική θεωρία του Μaxwell, προέβλεπε ότι τα ηλεκτρομαγνητικά κύματα έχουν σταθερή ταχύτητα που απεδείχθη ότι είναι ίση με του φωτός,χωρίς να λέει ποιό είναι το μέσο διάδοσης της.
Θεωρούσαν ότι στο κενό ανάμεσα στα αστέρια, στον Ήλιο και τη Γη υπήρχε ένα φανταστικό υλικό που το λέγανε αιθέρα, με ιδιότητες περίεργες .Ο αιθέρας ήταν  το μέσο διάδοσης του φωτός.
Δυο πειραματικοί Φυσικοί ο Michelson και ο Moray σκέφτηκαν,ότι ο αιθέρας αφού η Γη κινείται θα έχει σχετική κίνηση ως προς το φως, σκέφτηκαν να μετρήσουν τη ταχύτητα του φωτός πάνω στη Γη σε δυο περιπτώσεις, όταν το φως ακολουθεί τη πορεία κίνησης της Γης, και  όταν ακολουθεί πορεία αντίθετη της πορείας κίνησης της Γης.Ακόμη και με την εμπειρία καταλαβαίνεις ότι θα έπρεπε οι ταχύτητες που μετρούσαν να είναι διαφορετικές.Όμως το πείραμα έδειχνε οτι η ταχύτητα του φωτός σε κάθε περίπτωση είναι ίδια.Η θεωρία του αιθέρα υπήρχε από την εποχή του Αριστοτέλη,κάτι δεν πήγαινε καλά με τον αιθέρα.
Δημιουργήθηκε αναστάτωση στον επιστημονικό κόσμο αλλά εξήγηση δεν βρισκόταν.
Το ανθρώπινο μυαλό είχε αγκιστρωθεί στη εμπειρία και δεν έλεγε να ξεκολλήσει.
Το γόρδιο δεσμό έλυσε ο Αινστάιν.
Άρχισε η μετά Αϊνστάιν εποχή.
Το 1905 μετά Χριστό δημιουργεί την Eιδική Θεωρία της σχετικότητας και την Γενική  Θεωρία της σχετικότητας.Με της θεωρίες του ήλθαν τα πάνω κάτω στη ανθρώπινη σκέψη.Το ποιό σημαντικό  ήταν ότι εθίστηκε η ανθρώπινη σκέψη να εξετάζει και τα πλέον απίθανα σενάρια.
Σύμφωνα με τη θεωρία της σχετικότητας.
1)Το φως διαδίδεται στο κενό.Η ταχύτητα του είναι παντού η ίδια στο σύμπαν ανεξάρτητα της κίνησης του παρατηρητή,ανεξάρτητα της κίνησης της φωτεινής πηγής .
Η τιμή της  ταχύτητας του φωτός είναι η μεγαλύτερη στη φύση.(Αξίωμα πρώτο)
2) Οι νόμοι της φύσης είναι ίδιοι σε όλα τα συστήματα που είναι ακίνητα ή κινούνται με σταθερή ταχύτητα.(Αξίωμα δεύτερο).
3) Το φως αποτελείται από σωματίδια που τα ονόμασε φωτόνια,έτσι ερμήνευσε το φωτοηλεκτρικό φαινόμενο και  πήρε  το βραβείο Νobel.Τα φωτόνια έχουν μηδενική μάζα ηρεμίας.Οι ακτίνες  φωτός εκτρέπονταιται από το πεδίο βαρύτητας σαν το φως να έχει βάρος.Η άποψη αυτή  επιβεβαιώθηκε μέσω της έκλειψης Ηλίου.Φαντάζομαι ότι στη πρόσφατη έκλειψη Ηλίου που έγινε στη Γη πολλοί ερευνητές θα προσπαθούσαν να επιβεβαιώσουν ή να ανατρέψουν τη Θεωρία.
4)Ο χρόνος διαστέλλεται,η μάζα αυξάνει, το μήκος συστέλλεται όταν ο παρατηρητής κινείται με ταχύτητες που πλησιάζουν τη ταχύτητα του φωτός.Οι απόψεις αυτές που είναι αντίθετες με τη κοινή λογική έχουν επιβεβαιωθεί πειραματικά.
5)Η  μάζα είναι ενέργεια.Η άποψη του αυτή οδήγησε στη παραγωγή της πυρηνικής ενέργειας,που πιθανόν να μας λύσει οριστικά το ενεργειακό πρόβλημα αν λύσουμε τα οικολογικά προβλήματα που προκύπτουν από τη χρήση της.
6)Δημιούργησε την έννοια του χωροχρόνου.Η άποψη του είναι ότι ο χωροχρόνος καμπυλώνεται λόγω της παρουσίας των μαζών .Στη καμπυλότητα του χωροχρόνου οφείλεται και η κίνηση των ουρανίων σωμάτων.
7)Προέβλεψε την ύπαρξη των κυμάτων βαρύτητας.Μέχρι σήμερα πολλά εργαστήρια προσπαθούν να ανιχνεύσουν τα κύματα βαρύτητας.Η βαρυτική αλληλεπίδραση μεταδίδεται με τη ταχύτητα του φωτός.
8)Η βαρύτητα προκαλεί μεταβολές στο χρόνο.Που σημαίνει ότι ένας άνθρωπος  στη κορυφή του όρους Έβερεστ γερνάει γρηγορότερα από έναν άλλο που ζεί κοντά στη θάλασσα ,διότι στη κορυφή του βουνού η βαρυτική έλξη είναι μικρότερη.Προκαλεί μεταβολές στη συχνότητα του φωτός που εκπέμπουν τα άστρα.
Το ερώτημα που τέθηκε ήταν: Πως είναι δυνατόν να υπάρχει τόσο μεγάλη αντίφαση μεταξύ της κοινής λογικής και της Θεωρίας της σχετικότητας.Η απάντηση είναι ότι ο κόσμος που αντιλαμβανόμαστε με τις αισθήσεις μας είναι ο κόσμος των μικρών ταχυτήτων.Όταν καταφέρουμε να κινηθούμε με μεγάλες ταχύτητες, ταχύτητες που πλησιάζουν της ταχύτητες του φωτός τότε θα αντιληφθούμε διαφορετικά τη συμπεριφορά της φύσης.Τα τελευταία χρόνια της ζωής του τα αφιέρωσε στη προσπάθεια του να ανακαλύψει  μια ενιαία θεωρία για όλες τις δυνάμεις στη φύση τις βαρυτικές,τις ηλεκτρομαγνητικές  και τις πυρηνικές,χωρίς επιτυχία.Ο Αϊνστάιν αρνήθηκε να πιστέψει στη κβαντική Μηχανική αν και ο ίδιος συνέβαλε σημαντικά στην ανάπτυξη της.(σημείωση: η κβαντική Μηχανική είναι η θεωρία που ασχολείται με το μικρόκοσμο και τη δομή του).
Ο Αϊνστάιν οδήγησε την ανθρωπότητα επιστημονικά στη σύγχρονη εποχή που βιώνουμε σήμερα.
Από το 1905 μέχρι και σήμερα ο επιστημονικός κόσμος,με πειράματα αγωνίζεται να επιβεβαιώσει  ή να ανατρέψει θεωρητικά ή με πειράματα της θεωρίες του Αϊνστάιν. 
 Η αναφορά στο πρόσωπο του Χριστού έγινε για να δειχθεί ότι όπως ο Χριστός άλλαξε τη σκέψη των ανθρώπων στη θρησκεία έτσι και ο Αϊνστάιν οδήγησε την επιστημονική σκέψη σε νέους δρόμους.
Τα πρόσωπα δεν είναι συγκρίσιμα, οι εποχές τους είναι διαφορετικές.Ο Χριστός μίλησε για τις ανθρώπινες σχέσεις και τη σχέση του ανθρώπου με το Θεό, ο Αϊνστάιν μίλησε για το κόσμο της ύλης.
Οι δύο αυτές προσωπικότητες  άλλαξαν, "θεμελιακά" πολλά πράγματα στον κόσμο.
Δυστυχώς σε ορισμένες περιπτώσεις διαχειριστήκαμε με ΑΡΝΗΤΙΚΟ τρόπο  εμείς οι άνθρωποι τα δεδομένα που έφεραν στο προσκήνιο αυτές οι δύο προσωπικότητες!! Ο Χριστός Δίδαξε Αγάπη! Στο όνομα αυτής της Αγάπης όμως έχασαν εκατομμύρια άνθρωποι τη ζωή τους ανά τους αιώνες...
Ο Αϊνστάιν δίδαξε τη θεωρία της σχετικότητας. Αυτή η θεωρία έδωσε τη μέγιστη ώθηση στην επιστήμη και στην ανθρωπότητα...Και πάλι όμως μέσα στον 20ο αιώνα αυτή η ανακάλυψη έγινε αφορμή για εκατόμβες νεκρών....
 Δεν γνωρίζουμε μετά απο 2000-3000 χρόνια ποια επόμενη ημερομηνία θάναι ορόσημο για τον ανθρώπινο πολιτισμό. Θα είναι ένα πρόσωπο ένα γεγονός που θα έχει σχέση με την ψυχή και τον νόημα της ζωής του ανθρώπου ή θα έχει σχέση με την εξέλιξη της γνώσης και της επιστήμης;
Αν και νομίζω ότι κάποια μέρα αυτά θα συναντηθούν γιατί το δεύτερο ψάχνει να ερμηνεύσει το πρώτο.

Πέμπτη, 7 Ιανουαρίου 2010

ΔΙΑΣΤΟΛΗ ΤΟΥ ΧΡΟΝΟΥ


  Στο αεροδρόμιο Ελευθέριος Βενιζέλος το ρολόϊ καταγράφει το χρόνο αναχώρησης-άφιξης των αεροπλάνων (ακίνητος παρατηρητής), διάρκεια πτήσης Αθήνα-Θεσσαλονίκη 55 λεπτά.

Μέσα στο αεροπλάνο που ταξιδεύει καταγράφεται ο χρόνος πτήσης απο το ρολόϊ του επιβάτη(κινούμενος παρατηρητής)  ,  είναι προφανές ότι το ρολόϊ του επιβάτη καταγράφει διάρκεια πτήσης 55 λεπτά.
Συμπέρασμα η χρονική διάρκεια ενός γεγονότος είναι ανεξάρτητη απο το παρατηρητή.
Στην άποψη αυτή έχουμε το απόλυτο του χρόνου, με την έννοια ότι είναι  ο ίδιος  για οποιοδήποτε σημείο στο σύμπαν και για οποιοδήποτε παρατηρητή.(Νευτώνια άποψη).
Η άποψη αυτή ήταν ισχυρή στους Φυσικούς μέχρι το 1905 που ο Αινστάϊν δημιούργησε τη θεωρία  της σχετικότητας.
Κατά τον Αινστάϊν η χρονική διάρκεια ενός γεγονότος εξαρτάται απο τη κίνηση του παρατηρητή.
Σύμφωνα με αυτή την άποψη η χρονική διάρκεια του ταξιδιού  για τον ακίνητο παρατηρητή είναι μεγαλύτερη απο τη χρονική διάρκεια  που μετράει ο κινούμενος επιβάτης.
O Aινστάϊν διεπίστωσε θεωρητικά ότι ο ΧΡΟΝΟΣ ΔΙΑΣΤΕΛΛΕΤΑΙ !!! για τον ακίνητο παρατηρητή σε σχέση με το κινούμενο.
Με τη θεωρία της σχετικότητας ο Αινστάϊν κατάργησε την έννοια του απόλυτου χρόνου, εισήγαγε την έννοια της σχετικότητας του χρόνου.
Με τη κοινή λογική δεν είναι εύκολο να κατανοήσουμε τη διαστολή.
Πως δεν εμφανίζεται η διαφορά αυτή στο ρολόϊ του αεροδρομίου και του επιβάτη?Η εξήγηση είναι ότι η ταχύτητα του αεροπλάνου είναι πολύ μικρή σε σχέση με τη ταχύτητα του φωτός και επομένως η διαφορά στα ρολόγια είναι τόσο μικρή που δεν ήταν δυνατόν να καταγραφεί.
Για να είναι η διαφορά χρόνου των δυο ρολογιών μετρήσιμη πρέπει το αεροπλάνο να κινείται με ταχύτητες που να πλησιάζουν τη ταχύτητα του φωτός  που είναι 300.000χιλ.το δευτερόλεπτο.
Αν το αεροπλάνο πήγαινε  με ταχύτητα 240.000χιλ. το δευτερόλεπτο, ταχύτητα που είναι το 80% της ταχύτητας του φωτός, η διάρκεια ενός ποδοσφαιρικού αγώνα 90 λεπτών στή Γη,για τους επιβάτες του αεροπλάνου θα είχε διάρκεια 54 λεπτά!!!  Διαστολή χρόνου  36λεπτά.
Είναι εμφανής η σχετικότητα του χρόνου,με τη έννοια ότι διαφορετικοί παρατηρητές ευρισκόμενοι σε διαφορετική κατάσταση κίνησης εκτιμούν διαφορετικά τη χρονική διάρκεια του φαινομένου,σε αντίθεση με τη Νευτώνια άποψη του απόλυτου χρόνου που η διάρκεια είναι ίδια για όλους τους παρατηρητές στο σύμπαν ανεξάρτητα της κίνησης τους.
Το παράδοξο των διδύμων και η διαστολή του χρόνου.
Δύο δίδυμα αδέλφια  ο "Δημήτρης¨" και ο "Κώστας" είναι 20 ετών.
Ο Δημήτρης αποφασίζει να κάνει μια βόλτα  με ένα διαστημόπλοιο στο διάστημα(κινούμενος παρατηρητής) με ταχύτητα 298.000χιλ το δευτερόλεπτο,επιστρέφει μετά από 11χρόνια ταξίδι, αφού είδε άστρα,αστερισμούς, γαλαξίες, νεφελώματα,όταν επιστρέφει στη Γη είναι 31 ετών.
Ο Κώστας συντηρητικός και φοβιτσιάρης  παραμένει στη Γη(ακίνητος παρατηρητής)  έχουν περάσει γι'αυτόν 60 χρόνια, είναι 80 ετών συνταξιούχος πλέον με κάτασπρα μαλλιά.
Το Ι.Κ.Α με βάση τους νόμους που έχουν φτιαχτεί για συστήματα που είτε είναι ακίνητα η κινούνται με πολύ μικρές ταχύτητες σε σχέση με τη ταχύτητα του φωτός πρέπει να χορηγήσει σύνταξη στο Δημήτρη ας είναι νεότατος 31 ετών και μάλιστα αναδρομικά, εφόσον ο αρχικά συνομίληκος αδερφός του πήρε σύνταξη.(σημείωση:οι υπολογισμοί είναι πραγματικοί με βάση της σχετικές μαθηματικές σχέσεις του Αινστάϊν).
Στην επιστήμη δεν υπάρχουν δόγματα όλα θέλουν την απόδειξη τους, η απόδειξη έρχεται με την επιστημονική έρευνα που λέγεται πείραμα.
Η απόδειξη είναι δύσκολη υπόθεση διότι τα σύγχρονα  πτητικά μέσα έχουν πολύ μικρές ταχύτητες σε σχέση με της ταχύτητες του φωτός.Η μεγαλύτερη ταχύτητα που μπορούμε να πετύχουμε είναι 10 χιλ το δευτερόλεπτο,ακόμη και όταν εκμεταλευτούμε τη ταχύτητα περιστροφής της Γης, δηλαδή 0,00003% της ταχύτητας του φωτός.
To ταξίδι του αεροπλάνου από Αθήνα στη Θεσσαλονίκη θα μπορούσε να είναι ένα πείραμα, αρκεί να είχαμε ρολόγια με εξαιρετική ακρίβεια.
Έχουν γίνει πειράματα με ατομικά  ρολόγια Καισίου(ακρίβεια 0,0000000000000016sec) και υπερηχητικά αεροπλάνα, τα πειραματικά  αποτελέσματα συμφωνούσαν με  τη θεωρία της σχετικότητας,έχει βρεθεί μια πολύ μικρή μείωση του χρόνου στο ιπτάμενο ρολόϊ έξω από όρια σφάλματος της μέτρησης.
Επιβεβαίωση της διαστολής του χρόνου έχει γίνει με το μιόνιο ,ένα υποατομικό σωματίδιο που δημιουργείται απο της κοσμικές ακτίνες στην ανώτερη ατμόσφαιρα.Το σωματίδιο αυτό διασπάται και  έχει πολύ μικρό χρόνο ζωής στην ηρεμία. Λόγω του μικρού χρόνου ζωής του δεν θα προλάβαινε να φτάσει στη Γη.Επειδή τρέχει προς τη Γη με ταχύτητα που πλησιάζει τη ταχύτητα  του φωτός,ο χρόνος ζωής του διαστέλλεται και κατορθώνει να φτάσει στη Γη.
Οι απόψεις του Αινστάϊν αντίκεινται στη καθημερινή μας εμπειρία,έχουν όμως επιβεβαιωθεί από σειρά πειραμάτων στους σύγχρονους επιταχυντές σωματιδίων.
Μ.Καρλής


Τετάρτη, 6 Ιανουαρίου 2010

ΠΕΡΙ ΧΡΟΝΟΥ


      Τι είναι ο χρόνος ?Αν δεν με ρωτά κανείς ,γνωρίζω .Αν όμως, θέλω να το εξηγήσω σε κάποιον που με ρωτά, δε γνωρίζω.Τα λόγια αυτά του Αγίου Αυγουστίνου δείχνουν τη δυσκολία στον ορισμό του χρόνου.

"...αντιλαμβανόμαστε το χρόνο μόνο όταν έχουμε έκδηλη κίνηση...,δε μετράμε μόνο τη κίνηση με το χρόνο ,αλλά και το χρόνο με τη κίνηση, γιατί και τα δύο αυτά αλληλοορίζονται".
                                                         Αριστοτέλης " τα Φυσικά ''
O μεγάλος φιλόσοφος Αριστοτέλης κάνει λάθος?Πως του ξέφυγε?Όταν περιμένουμε κατάκοιτοι σε ένα κρεβάτι να έλθει το τέλος της παρουσίας μας σε αυτό το μάταιο κόσμο,υπάρχει έκδηλη κίνηση?Όταν περιμένουμε σε τεράστια ουρά στην εφορία να πληρώσουμε τα τέλη κυκλοφορίας ,υπάρχει έκδηλη κίνηση?Όταν είμαστε μποτιλιαρισμένοι στην εθνική οδό υπάρχει κίνηση?Δεν κουνιέται φύλο λέει ο λαός.Φαίνεται σαν ο χρόνος να σταμάτησε. Που είναι η έκδηλη κίνηση?

Δεν κάνει λάθος ο Αριστοτέλης,ο χρόνος δεν μετριέται μόνο σε σχέση με τη δική μας κίνηση αλλά με βάση  τη κίνηση του δείκτη του ρολογιού ή με βάση τη κίνηση του Ήλιου.

 Ο χρόνος έχει έννοια σαν χρονική διάρκεια ενός γεγονότος ,έχει πρακτική αξία η μεταβολή του όχι η απόλυτη τιμή του.
Ο απόλυτος χρόνος είναι ένα φιλοσοφικό πρόβλημα ,το παρελθόν ,το παρόν, το μέλλον είναι ζήτημα έναρξης,γιατί όταν οριστεί το μηδέν ως παρόν αυτόματα γίνεται και παρελθόν, καθημερινά όμως μπορεί να καθοριστεί μια νέα έναρξη .Αν δεν υπάρχει καμιά μεταβολή στο σύμπαν υπάρχει χρόνος?

Ο φυσικός χρόνος  ή αστρονομικός είναι ο αντικειμενικός χρόνος μπορεί να μετρηθεί σε σχέση με τις περιοδικές κινήσεις της Γης ή των άλλων ουρανίων σωμάτων
Ο ψυχολογικός χρόνος είναι ο υποκειμενικός χρόνος. Ο χρόνος αυτός διαστέλλεται και συστέλλεται.Μικραίνει στη χαρά και μεγαλώνει στις λύπη.  Όταν είσαι ερωτευμένος και περιμένεις την αγαπημένη σου τα τρία λεπτά αναμονής είναι τεράστιος χρόνος.Ο χρόνος αναμονής στα μαιευτήρια διαστέλλεται. Αντίθετα,κάπου στα εξήντα αντιλαμβάνεσαι πόσο σύντομη είναι η ζωή.Γίνεται απελπιστικά μικρός στις εξετάσεις.

Στους έγκλειστους χάνεται η αίσθηση του χρόνου .

Είναι εύκολο να καταλάβουμε ότι η ψυχολογική αίσθηση του χρόνου εξαρτάται από την ηλικία ,τη διάθεση,τις περιστάσεις, τον τόπο, την παρέα .  
Ο Βιολογικός χρόνος είναι ο χρόνος που ρυθμίζεται από εσωτερικούς μηχανισμούς, υπάρχουν στη συντριπτική πλειοψηφία των ζωντανών οργανισμών, από τους μονοκύτταρους έως τους πιο πολύπλοκους, όπως ο άνθρωπος. Ρυθμίζουν τις πιο ανόμοιες ζωτικές λειτουργίες: από τη φωτοσύνθεση έως την κυτταρική διαίρεση, από το άνοιγμα ενός λουλουδιού έως τον ύπνο ενός μωρού. Το φως, η πείνα ,η θερμοκρασία,η υγρασία είναι μερικοί παράγοντες που ρυθμίζουν το βιολογικό ρολόϊ.
Ιδιότητες του χρόνου
1)Μεταβολή σε χρόνο μηδέν δεν υπάρχει στη φύση,όλα θέλουν το χρόνο τους.
Η φύση μισεί τις βίαιες μεταβολές δηλαδή  ορισμένες μεταβολές που γίνονται σε πολύ μικρό χρόνο.Παράδειγμα βίαιης αντίδρασης είναι η αδράνεια της ύλης όταν προσπαθούμε να μεταβάλλουμε τη κινητική της κατάσταση σε χρόνο που προσεγγίζει το μηδέν.
2)Η έναρξη μιας μεταβολής καθορίζεται χρονικά όταν καθοριστεί η αρχή του χρόνου αυθαίρετα.
3) Η ροή του χρόνου είναι αυξητική διότι δεχόμαστε ότι η κατεύθυνση του χρόνου είναι από το παρελθόν προς το μέλλον .Σαν μαθηματική οντότητα είναι πάντα θετικός αριθμός.
 Ο χρόνος στη φυσική  είναι ένα θεμελιώδες φυσικό μέγεθος όπως η μάζα και το μήκος,η μονάδα μέτρησης του χρόνου 1 sec, καθορίστηκε αυθαίρετα  απο τη διάρκεια της ημέρας.Η διάρκεια της ημέρας καθορίστηκε ως 86400 sec.
O σύγχρονος ορισμός του 1 sec είναι  η διάρκεια 9.192.631.770 περιόδων της ηλεκτρομαγνητικής ακτινοβολίας που παράγεται απο  το άτομου του Καισίου 133.
 Τα φυσικά φαινόμενα εξαρτώνται απο το χρόνο και είναι αυτός που προσδιορίζει και τη ταχύτητα εκδήλωσης τους.
 Η εικόνα στη κεφαλίδα της ανάρτησης είναι απολίθωμα όστρακου αμμωνίτη ηλικίας 359.000.000 ετών. 
Μ.Καρλής

Σάββατο, 2 Ιανουαρίου 2010

ΤΟ ΠΑΡΟΝ ΤΟΥ ΠΑΡΕΛΘΟΝΤΟΣ

Ένα γεγονός, όπως το πέταγμα ενός χελιδονιού στον ουρανό, είναι μια εικόνα που φτάνει στα μάτια μας με ηλεκτρομαγνητικά κύματα που τρέχουν με τη ταχύτητα του φωτός.Ο Ήλιος στέλνει τα κύματα στο χελιδόνι που τα ανακλά και αυτά φτάνουν στα μάτια μας και δημιουργούν την εικόνα.

Ο Αϊνστάιν είδε το ίδιο γεγονός διαφορετικά .To φως που εκπέμπει ο Ήλιος αποτελείται απο σωματίδια τα φωτόνια που ανακλώνται στο χελιδόνι και φτάνουν στα μάτια μας.Για να φτάσει η πληροφορία, πέταγμα χελιδονιού, όποια ερμηνεία να δώσουμε χρειάζεται κάποιος χρόνος .

Σε ένα δευτερόλεπτο μια εικόνα ταξιδεύει σε απόσταση 300.000 χιλιόμετρα ,γιατί αυτή είναι η ταχύτητα του φωτός.

Οι πληροφορίες μέσω κινητού ταξιδεύουν με αυτή τη ταχύτητα , δεν μπορεί με κανένα μέσο να ταξιδέψει μια πληροφορία με μεγαλύτερη ταχύτητα.

Η τηλεοπτική εικόνα φτάνει στο δέκτη μας, με αυτή την ανώτερη ταχύτητα που υπάρχει στη φύση,σύμφωνα πάντα με τις απόψεις του Αϊνστάιν που είναι οι επικρατούσες στην επιστήμη της Φυσικής.Όλοι έχουμε παρατηρήσει  στη δορυφορική λήψη από Αμερική τη καθυστέρηση στην απάντηση του εκφωνητή στο ερώτημα που του έγινε από Αθήνα.Η καθυστέρηση οφείλεται στο χρόνο που απαιτείται για να πάει και να επιστρέψει το ηλεκτρομαγνητικό κύμα που κουβαλάει σαν άμαξα τη πληροφορία.Υπολογίζεται ότι η καθυστέρηση αυτή είναι περίπου τέσσερα εκατοστά του δευτερολέπτου.

Αν ένας μετεωρίτης πέσει πάνω στη Σελήνη το γεγονός αυτό θα γίνει αντιληπτό πάνω στη Γη μετά από ένα δευτερόλεπτο περίπου διότι η απόσταση Γης-Σελήνης είναι 384.000 χιλιόμετρα , το ίδιο γεγονός αν συμβεί στον Ήλιο θα φτάσει στη Γη μετά από 8,3 λεπτά ,αν γίνει στο αστέρι α –Κενταύρου θα χρειαστούν 4,37 χρόνια να φτάσει σε μας.

Συμπέρασμα τα αστέρια που βλέπουμε στον ουρανό τη δεδομένη χρονική στιγμή είναι οι εικόνες του παρελθόντος τους.Το παρόν του α- Κενταύρου θα γίνει αντιληπτό μετά από 4,37 χρόνια.

O Αντάρης είναι αστέρι που ανήκει στον αστερισμό του Σκορπιού ,αν στείλουμε ένα ραδιοφωνικό μήνυμα θα φτάσει μετά από 330 χρόνια και αν απαντηθεί αμέσως θα λάβουμε την απάντηση μετά από 330 χρόνια.

Το έτος 2340 θα έχουμε την εικόνα του αστεριού όπως είναι το 2010!

Ο παρατηρητής στον Αντάρη τώρα βλέπει την εικόνα της Γης όπως ήταν το 1680.

Το κέντρο του Γαλαξία που ανήκει το Ηλιακό σύστημα βρίσκεται σε απόσταση 28000 έτη φωτός.

Η εικόνα του γαλαξία που φτάνει αυτή τη στιγμή δείχνει τη κατάσταση του γαλαξία πριν 280 αιώνες.

Αυτή είναι η εικονική πραγματικότητα του παρελθόντος , διότι υπάρχει περίπτωση αυτό που βλέπουμε να μην υπάρχει πλέον.